Co to jest? Jak z tym żyć i nie zwariować?
środa Czerwiec 28th 2017

Badanie krwi cz.I Ogólne zasady dotyczące przygotowania do pobrania krwi

1. Pobranie krwi powinno nastąpić w godzinach porannych, najlepiej między 7 a 9. Dlaczego?
Ponieważ niektóre parametry krwi charakteryzują się cyklem dobowym, a to znaczy że ich stężenie we krwi będzie różnić się w zależności od pory dnia. W szczególności jest to ważne dla hormonów, których cykl wydzielania jest bardzo zróżnicowany w zależności czasu pobrania .Dlatego, w celu ujednolicenia wyników należy pobierać krew rano. Oczywiście istnieją wyjątki od tej reguły, niemniej najczęściej krew oddawana jest do badań w godzinach porannych.

TSH jest hormonem, charakteryzującym się cyklem dobowym i rocznym. Wydzielanie TSH następuje  w sposób pulsacyjny (przeciętnie pulsy występują co 1,8 godziny) u osób zdrowych szczyt stężenia TSH zachodzi między godziną 0.00 a 04.00, U pacjentów z niedoczynnością tarczycy amplituda pulsów oraz nocny nagły wzrost TSH są znamiennie większe niż normalnie. Jeżeli chodzi o cykl roczny to większe ilości TSH wydzielane są zimą, niż latem.

 

 

 

 

 

2. Pobranie krwi powinno nastąpić na czczo (12h od ostatniego posiłku) Dlaczego?
Posiłek powoduje wzrost stężenia glukozy, TG, OB, leukocytozy (co jest spowodowane przesunięciem granulocytów brzeżnych do puli granulocytów krążących) oraz spadek stężenia fosforanów.
Po posiłku w surowicy dochodzi do zjawiska nazwanego lipemią poposiłkową. Powoduje ona spadek zawartości wody w surowicy a to powoduje zmniejszenie stężenia substancji rozpuszczalnych w wodzie. Może powodować także interferencje w metodach laboratoryjnych używanych do oznaczania danego parametru.

Wygląda to mniej więcej tak. Po stronie prawej prawidłowa surowica, po lewej próbka lipemiczna.

 

3. 30 min przed badaniem pacjent powinien pozostać w spoczynku. Dlaczego?
Pozycja ciała wpływa na zmiany niektórych parametrów, np pionizacja ciała powoduje zagęszczenie krwi o około 10-15% co prowadzi do wzrostu stężenia białka, cholesterolu, wapnia, magnezu, Ht, RBC, WBC. Jest to spowodowane przemieszczaniem się wody z łożyska naczyniowego do przestrzeni śródtkankowej.
Również wysiłek fizyczny może powodować zmiany parametrów oznaczanych we krwi. Powoduje:
w wyniku wzrostu stężenia hydrostatycznego zagęszczenie krwi
spadek stężenia glukozy, TG jako wynik zużycia substancji energetycznych przez pracujące mięśnie
uwolnienie enzymów mięśniowych do krwiobiegu, co prowadzi do zwiększonego stężenia we krwi parametrów takich jak CPK, Aspat, LDH.
wzrost liczby WBC, wzrost neutrofilii, zmiany stężeń hormonów.

4. Pacjent nie powinien pić alkoholu i innych ograniczyć spożywanie innych używek (kawa) 2-3dni przed badaniem. Dlaczego?
Alkohol stymuluje zwiększenie aktywność GGTP w ciągu 40h po spożyciu, a także wzrost MCV i obecność neutrofili o wielopłatowym jądrze.

5. Ważny choć niedoceniany jest stres. Może on wpłynąć na zwiększenie:

  • Aldosteron
  • Angiotensyna
  • Katecholaminy
  • Kortyzol
  • Prolaktyna
  • Renina
  • Somatotropina
  • TSH
  • Wazopresyna
  • Albumina
  • Fibrynogen
  • Glukoza
  • Insulina
  • Mleczan
  • Cholesterol

6.Także zabiegi mogą wpłynąć na zmianę parametrów oznaczanych we krwi:

  • Zabiegi operacyjne
  • Wylewy dożylne i transfuzje
  •  Punkcje, iniekcje i biopsje
  • Endoskopia
  • Dializy
  • Próby czynnościowe
  • Środki kontrastowe
  • Leki – pamiętajmy, że najpierw oddajemy próbkę krwi do badań, a dopiero potem połykamy tabletkę z l-tyroksyną!!!
  • Promieniowanie jonizujące

Pamiętając o tym wszystkim, możemy udać się do pokoju zabiegowego aby oddać próbkę krwi.